1484710848_dsc09731

Handel in mais en rijst via sms

Door: Roos Derrix

Ssekibuule groeide op in Uganda en zag waar boeren, die bijvoorbeeld mais of rijst verbouwen, en handelaren tegenaan liepen. “Mijn vader was een handelaar in koffiebonen. Voor hem was het moeilijk om aan producten te komen, omdat er geen overzicht van boeren was. Boeren hebben dat overzicht ook niet over handelaren en daarom komen ze moeilijk in contact met elkaar. Die achtergrond is een extra motivatie geweest om dit onderzoek te doen”, vertelt Ssekibuule.

Zo ziet Kudu eruit voor de verkoper

Zo ziet Kudu eruit voor de verkoper...

Kudu

Daarom ontwikkelde Ssekibuule een veilingsysteem op basis van sms’jes. Kudu, heet de dienst en is vernoemd naar een gazellesoort die in Uganda voorkomt. Op de vraag waarom het ‘Kudu’ heet, begint Ssekibuule te lachen. “De gazelle is erg populair in het land.” Via Kudu worden vooral mais, bonen, pinda’s en rijst verhandeld. Ssekibuule koos voor een sms-systeem omdat veel Ugandese boeren geen smartphone hebben, maar wel een in onze ogen ‘ouderwetse telefoon’ met sms functie. Zo is het voor iedereen te gebruiken.

Via sms komen boeren en handelaren in contact met elkaar, zonder dat ze de deur uit hoeven. “Als de boer zijn producten in het systeem zet, voert hij in wat hij heeft, hoeveel en wat de prijs per eenheid is. Wij zorgen ervoor dat handelaren uit zoveel mogelijk aanbieders van dezelfde producten kunnen kiezen. Zo krijgen de boeren de prijs die ze nodig hebben om rond te komen en de handelaren kunnen kiezen voor de voordeligste prijs”, legt Ssekibuule uit. Dat klinkt als een voordeel voor allebei, maar handelaren stonden eerst niet te springen voor dit platform. “Ze krijgen nu niet meer dezelfde hoeveelheid producten voor de prijs die ze gewend waren. Ze zijn afhankelijk van de prijs die boeren vragen.”

En zo ziet het eruit voor de verkoper

...En zo ziet het eruit voor de verkoper.

Naast het kiezen voor de voordeligste prijs, heeft het systeem andere voordelen. Handelaren moesten eerst mensen bij boeren langs sturen om te onderhandelen over de prijs. Die stap is vervangen door de sms’jes, waardoor het werkgebied voor handelaren en het afzetgebied voor boeren groter wordt. Verderop in het proces ontmoeten ze elkaar nog wel. “Boeren willen graag hun oogst transporteren, maar dat is heel duur. Meestal halen de handelaren de producten dan op,” vertelt Ssekibuule.

Schommelende prijzen

Omdat boeren geen overzicht hebben over de prijzen, kunnen enorme prijsverschillen bestaan voor hetzelfde product. “Dit geldt vooral voor bonen. Wij verkopen twee soorten, die een prijsverschil hadden tot wel dertig procent.” Ssekibuule vindt dat de enorme prijsverschillen in Uganda voor een ‘inefficiënte’ markt zorgen. “Soms hebben boeren verwachtingen die niet waar blijken te zijn. Als je te veel vraagt voor een product, verkoop je het niet. Ze moeten de marktprijzen weten om geen verlies te draaien. In het verleden gaven handelaren minder dan ze zouden moeten doen. Nu hebben boeren een hoger inkomen, omdat ze de prijs weten.”

En het bedrijf groeit. Op dit moment heeft Kudu 10.700 gebruikers. In 2010 begon Ssekibuule met zijn onderzoek naar de schommelende marktprijzen en daarna volgden de eerste tests. Na zes maanden had de dienst 1030 gebruikers. Kudu is ruim tien keer zo groot geworden. Ssekibuule richt zich nu nog vooral op zijn thuisland Uganda, maar er wordt ook interesse getoond vanuit het buitenland, zoals Kenia, Tanzania, Zuid-Afrika en India. “Die laatste twee zijn wel erg ver weg”, lacht Ssekibuule. Maar plannen om uit te bereiden, zijn er zeker.

Richard Ssekibuule groeide op in Uganda, waar hij op de Makere Universiteit in de hoofdstad Kampala, Informatica studeerde. Woensdag promoveerde hij op de Radboud Universiteit in Nijmegen. Zijn promotieonderzoek begon in 2009 en deed hij voor het Nuffic project ‘Strengthening ICT Training and Research Capacity in the four public universities in Uganda’. Hij woont en werkt momenteel in Uganda aan Makere University als assistent-docent en bij de Ugandese DFCU Bank.